آبله مرغان: علائم، علت و درمان جای زخم آن

1

آبله مرغان، عفونتی است که باعث راش‌های پوستی تاول‌ مانند، همراه با خارش می‌شود. این عفونت بسیار مسری است و به راحتی از فردی به فرد دیگر منتقل می‌شود. آبله مرغان ناشی از ویروس واریسلا زوستر (VZV) است، که پس از تماس با فرد آلوده از طریق دهان و بینی وارد بدن فرد می‌شود. در بعضی از مواقع با فعال شدن مجدد آبله مرغان بیماری زونا به وجود می آید.

فرد مبتلا به آبله مرغان می‌تواند از یک روز قبل از ظاهر شدن راش‌های پوستی تا زمانی که همه تاول‌های آبله، پوسته پوسته شوند، بیماری آبله مرغان را به شخص دیگری منتقل سازد. اگر فرد یک‌ بار به ابله مرغان مبتلا گردد، مصونیت او تقریباً مادام العمر خواهد بود، به این معنی که یک فرد معمولاً برای بار دوم به آبله مرغان مبتلا نمی‌شود، البته به استثنای کودکی که در سن بسیار پایین به این ویروس آلوده شده باشد. زیرا آبله مرغان در کودکان خردسال معمولاً خفیف است و ممکن است سیستم ایمنی بدن آنها پادتن کافی در برابر این بیماری تولید نسازد. بنابراین، این کودکان ممکن است دوباره در طول زندگی به آبله مرغان مبتلا شوند.

به طور معمول، پس از ابتلاء یک فرد به آبله مرغان، ویروس آن در سیستم عصبی بدن تا آخر عمر، به صورت غیر فعال به حیات خود ادامه می‌دهد. اما در هر زمان که سیستم ایمنی بدن توسط استرس و بیماری (مانند سرطان یا عفونت HIV) و یا با داروهای تضعیف کننده سیستم ایمنی بدن، ضعیف شود، این ویروس ممکن است دوباره فعال گردد. شایع‌ترین دلیل برای فعال شدن مجدد این ویروس، افزایش سن و پیری است. فعال شدن مجدد ویروس باعث بروز یک بیماری به نام زونا می‌شود. در این بیماری، راش‌های پوستی تاول مانند و دردناکی در پوست ایجاد می‌شود. به طور معمول این راش‌ها بر روی صورت و قفسه سینه بروز می‌کند، یعنی در همان مناطقی که یک یا دو عصب حسی عبور می‌کند.

نشانه‌های تشخیص آبله مرغان آسان است. تاول‌های روی پوست، کروی شکل بوده و عرض آنها در حدود ۵ میلی متر تا ۱۰ میلی متر (حدودا" اندازه یک مداد پاک کن) است. این تاول‌ها دارای یک پایه قرمزرنگ هستند. گاهی اوقات، به "قطره شبنم بر گلبرگ گل سرخ" تشبیه می‌شوند. آنها در مراحل مختلف، در طی چند روز بعد ظاهر شده و در نهایت پوسته پوسته ‌می‌شوند. این تاول‌ها ممکن است در هر نقطه از پوست بدن، حتی در داخل دهان، گلو یا مهبل بروز کنند. بعضی از بیماران تنها ۵۰ تاول (یا کمتر) دارند. اما در بعضی دیگر ممکن است تعداد این تاول‌ها بی‌شمار باشد.

تشخیص آبله مرغان


اگر شما یا عضوی از خانواده شما دچار راش پوستی شده‌اید، به پزشک مراجعه کنید. زیرا ممکن است نشانه آبله مرغان باشد، به خصوص اگر واکسن آبله نزده‌ باشید، یا قبلاً به این بیماری مبتلا نشده باشید. معاینه فیزیکی بثورات پوستی توسط پزشک بسیار مهم است. مراجعه به پزشک کمک خواهد کرد تا مطمئن شوید که آیا با فرد مبتلا به آبله مرغان در تماس بوده‌اید. هر چند این نکته برای تشخیص بیماری لازم نیست. یک سری آزمایشات خون مانند آزمون فاما (آنتی بادی فلورسنت برضد آنتی ژن غشاء) و ELISA (آزمون ایمونوسوربنت متصل به آنزیم) نیز وجود دارد، اما برای بسیاری از بیماران، نیازی به انجام آن‌ها نیست. گاهی اوقات پزشک ممکن است یک تاول آبله مرغان را بتراشد و در زیر میکروسکوپ مورد بررسی قراردهد.

مدت زمان تقریبی آبله مرغان


تاول آبله مرغان در طی یک دوره ۳ تا ۵ روزه تشکیل شده و سپس ۷ تا ۱۰ روز بعد، پوسته پوسته می‌شود.

روش‌های درمان


 پزشک می‌تواند داروی ضد ویروس آسیکلوویر (zovirax) را برای به حداقل رساندن علائم آبله مرغان در بزرگسالان تجویز کند، اما این دارو فقط زمانی موثر است که در ۲۴ ساعت اول پس از آلوده شدن به ویروس، مصرف شود. پدر و مادری که دارای سابقه آبله مرغان نیستند، باید بلافاصله کودک مبتلا به آبله مرغان را به نزد پزشک برده تا تشخیص و درمان لازم برای کودک اعمال شود. برای کودکان سالمی که به آبله مرغان مبتلا می‌شوند، معمولاً مصرف آسیکلوویر لزومی ندارد. زیرا به نظر نمی‌رسد چندان مفید و موثر واقع شود. اگر فرزند شما به آبله مرغان مبتلا شده‌است، به پزشک مراجعه کنید تا لزوم مصرف این دارو یا سایر انواع درمان را تعیین کند.

بسیاری از روش‌های درمان آبله مرغان، بر از بین بردن خارش آزار دهنده تاول‌ها و جلوگیری از ترکیدن تاول‌ها و عفونی شدن آن‌ها تمرکز دارد. حمام بلغور جو دوسر و لوسیون کالامین می‌تواند به کاهش این خارش کمک کند. اصلاح ناخن‌ها برای کاهش خطر ابتلا به عفونت و زخم ناشی از خاراندن موثر است. اگر خارش با حمام و لوسیون، مهار نشود، آنتی هیستامین‌های خوارکی (بلعیدنی)، مانند دیفن هیدرامین (بنادریل و نام‌های تجاری دیگر)، ممکن است تا حدودی خارش را تسکین دهد. می‌توانید از یک داروی غیر آسپرین مانند استامینوفن (تیلنول و نام‌های تجاری دیگر) برای پایین آوردن تب کودک خود استفاده کنید. هرگز به یک کودک مبتلا به آبله مرغان، آسپیرین ندهید. زیرا ممکن است موجب سندرم "ری" شود، که یک بیماری بالقوه خطرناک و مهلک است. گاهی اوقات، تاول آبله مرغان می‌تواند آلوده به باکتری شود، در این صورت، نیاز به درمان آنتی بیوتیکی خواهد داشت.

درمان جای زخم‌های ناشی از آبله مرغان

این ویروس منجر به تشکیل تاول‌های دردناک و خارش در سراسر بدن می‌شود. گاهی اوقات، این تاول‌ها می‌تواند جای زخم و اسکارهایی بر روی پوست به‌جا بگذارد.اگر شما دارای جای زخم آبله بر پوست خود هستید، روش‌های درمان پزشکی و نیز درمان‌های خانگی وجود دارد که می‌تواند در از بین بردن جای زخم آن به شما کمک کند.

  • تکنیک پانچ: در این روش از طریق برش پوست اطراف زخم، آثار زخم توسط پزشک برطرف می‌گردد. پزشک با استفاده از یک ابزار مدور با لبه تیز، پوست اطراف زخم را برمی‌دارد. سپس، پوست اطراف زخم را می‌بندد.
  • لایه‌برداری شیمیایی :در این روش یک لایه از پوست برداشته می‌شود. این عمل می‌تواند ظاهر زخم آبله مرغان را محو کند.
  • لیزر درمانی: از لیزر درمانی می‌توان برای درمان جای زخم ناشی از آبله استفاده کرد. با متخصص پوست، درباره مناسب بودن این روش برای شما، مشورت کنید. لیزر درمانی گاهی اوقات نسبت به سایر روش‌ها برای رفع جای زخم روی صورت  ارجحیت دارد. زیرا یک روش غیر تهاجمی است و احتمال نسبتاً کمی برای ایجاد اسکار وجود دارد. با این حال، به طور کامل قادر به رفع زخم‌های ناشی از آبله مرغان نیست، بلکه ظاهر آن‌ها را محوتر می‌کند.
  • استعمال کرم مبتنی بر سیلیکون که حاوی روی (zinc) است: اگر شما در حال درمان زخم آبله در کودکان خردسال هستید، روش‌هایی مانند تکنیک پانچ و لایه‌برداری شیمیایی بهترین گزینه نیستند. می‌توانید از یک کرم مبتنی بر سیلیکون که شامل روی است، برای کودک خود استفاده کنید. این کرم می‌تواند باعث کاهش آثار زخم آبله مرغان شود. از دستورالعمل بر روی جعبه دارو برای دوز مصرف و دفعات استعمال کرم، پیروی کنید.

چه زمانی باید به یک متخصص مراجعه کرد؟


اگر طبق تشخیص قطعی پزشک، کودک شما مبتلا به آبله مرغان است، در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر با پزشک خود تماس بگیرید:

  • تب ۳۹٫۴۰ درجه یا بالاتر
  • خارشی که توسط دارو و حمام، تسکین نمی‌یابد.
  • تاول‌هایی که ملتهب، دردناک، متورم و یا پر از چرک هستند.
  • تاول‌ در نزدیکی چشم
  • علایم عفونت مغز (آنسفالیت)، از جمله سردرد شدید، خواب آلودگی و استفراغ
  • علائم عفونت ریه (پنومونی)، از جمله سرفه و اشکال در تنفس

برای کاهش گسترش آبله مرغان، فرد مبتلا به آبله مرغان باید از تماس با افرادی که به این بیماری مبتلا نشده‌اند، اجتناب کند. به ویژه کسانی که سیستم ایمنی بدن آن‌ها برای مبارزه با عفونت، ضعیف است.

اگر شما یا فرزندان شما (۱ ساله و بالاتر) تا به حال مبتلا به آبله مرغان نشده‌اید، از پزشک خود در مورد واکسن آبله مرغان جویا شوید. اگر شما خانمی هستید که تا بحال دچار این بیماری نشده‌اید و قصد بارداری دارید، هر چه زودتر با پزشک خود در مورد کاهش خطر ابتلا به آبله مرغان و سایر عفونت‌های قابل پیشگیری قبل از باردار شدن، صحبت کنید.